فصلنامه رهیافت
صاحب امتیاز حقوقی: مرکز تحقیقات سیاست علمی کشور
مدیر مسئول: وحید احمدی
سردبیر: محمد امین قانعی رادمحمد امین قانعی راد
آدرس وب سایت اصلی: http://rahyaft.nrisp.ac.ir
ISSN: 9026 - 1027
نمایه نامه ها ISC,Magiran,noormags,Scientific Information Database (SID)
فهرست مقالات خرداد, سال 1397,دوره28 شماره 69
نویسندگان: ناصر علی عظیمی(*)
کلیدواژه ها: توسعه پژوهش, سیاست‌گذاری و برنامه‌ریزی, واحدهای پژوهشی, توسعه پژوهش
دوره:  28 | شماره:  69 | تاریخ:  1397/3/12
: 68
: 1
: 37
توسعه علمی کشور مستلزم نهادینه شدن ساختارهای مدیریتی و برنامه ریزی مناسب برای این ساختارها است اگر مهمترین عنصر و وجه مشخصه مدیریت تصمیم گیری باشد مطمئنا الگوهای تصمیمگیری بدون استفاده از پژوهش نمیتوانند توسعه علمی کشور را به صورت پایدار و گسترده پشتیبانی کنند الگوی تصمیمگیری علمی و مبتنی بر گفتگو نیاز به مدیریتی ریسکپذیر و مشارکتجو دارد وضعیت موجود در ساختارهای مدیریتی و برنامهریزی کشور که چه بسا مدیریت و پژوهش دستگاههای اجرایی سمبل آنها باشند هنوز به دلایلی مانند عدم ضرورت توجه به علم در سیاستگذاری عدم جدی گرفتن پژوهش عدم وجود رهبری علمی و با چشمانداز مطلوب فاصله دارد سیستمهای مدیریت و برنامهریزی کشور به دلیل عدم تبادل اطلاعات با محیط سیستمهایی کموبیش بسته تلقی میگردند تمرکزگرایی بر تفویض اختیار سایه انداخته و دیوانسالاری پیچیده و پرهزینه و ناکارآمد بر نظام علمی و اجرایی کشور سنگینی میکند به جای آنکه وحدت سیاستگذاری و تصمیمگیری ملی بر مبنای پژوهشهای توسعه علمی بهوجود آید به هر سازمان سهمی از سیاستگذاری و برنامهریزی علمی دادهاند بدون آنکه خروجیهای آن منجر به توسعه علمی شده باشد اینها مسایلی هستند که در پژوهش حاضر مورد بررسی قرار گرفتهاند تا ضرورت یابد که سازمانهای مسئول برای پشتیبانی از تصمیمگیری و سیاستگذاری نظام علمی و اجرایی کشور بر اساس رویکرد علمی تعریف و طراحی شده و دستگاههای سیاستگذاری و برنامهریزی مهمترین جایی باشد که در آنها به دانشمندان به جای دیوانسالاران نقش اصلی سپرده میشود
نویسندگان: رضا بندريان(*)
کلیدواژه ها: سازمان‌هاي پژوهش و فناوري, مدل كسب‌و‌كار, فرايندهاي كليدي اجراي مدل كسب‌و‌كار باز
دوره:  28 | شماره:  69 | تاریخ:  1397/3/12
: 54
:
: 37
سرعت پیشرفتهای فناورانه سازمانهای پژوهش و فناوری را وادار به پذیرش مدلهای کسبوکار باز کرده است اما درک محدودی از اینکه سازمانهای پژوهش و فناوری چگونه میتوانند به طور موثر مدل کسبوکار خود را به سمت الگوهای بازتر تغییر دهند وجود دارد بر این اساس ابتدا ارکان مدل کسبوکار سازمانهای پژوهش و فناوری به عنوان کسبوکارهای خدماتی برای حرکت به سمت اجرای مدلهای کسبوکار باز تبیین و ابعاد اصلی مدل کسبوکار آنها شامل مفهوم فرایند منابع و زیرساختها در سازمانهای پژوهش و فناوری تشریح شده است سپس توانمندیها و فرایندهای اساسی مورد نیاز سازمانهای پژوهش و فناوری برای اجرای مدل کسبوکار باز شامل حس کردن و تصاحب فرصتها تشریح شده است
نویسندگان: امین پژوهش‌جهرمی(*)
کلیدواژه ها: نو آوری باز درون گرا, مدل كسب‌و‌كار, شرکت‌های دانش‌بنیان
دوره:  28 | شماره:  69 | تاریخ:  1397/3/12
: 44
:
: 20
شرکتهای دانشبنیان باید مدلهای کسبوکارشان را برای تطبیق راهبردهای نوآوری باز و افزایش عملکرد نوآورانه دوباره سازماندهی کنند ادبیات موضوعی درباره هماهنگی و همترازی مدل کسبوکار و راهبرد نوآوری باز درونگرا در طی دهه اخیر افزایش داشته اما در داخل کشور توجهی بدان نشده است چنانکه بهسختی میتوان به مقالهای فارسی در این باره دست یافت لذا این تحقیق در پی مطالعه همین موضوع برآمده است تحقیق حاضر از نظر هدف کاربردی از نظر نوع کیفی و با توجه نحوه گردآوری دادهها کتابخانهای و مبتنی بر منابع برخط خارجی است مقاله ضمن دستهبندی انواع راهبردهای نوآوری باز درونگرا تلاش میکند نشان دهد که چگونه اتخاذ انواع راهبردهای نوآوری باز درونگرا مدل کسبوکار شرکتهای دانشبنیان را با توجه به محتوا مجموعهای از فعالیتهای اصلی ساختار واحدهای سازمانی انجامدهنده فعالیتها و راههایی که این واحدها به هم مرتبط میشوند و نظارت بر تعاملات سازوکارهایی برای کنترل واحدهای سازمانی و ارتباط بین واحدها تحت تثیر قرار میدهد
نویسندگان: نجمه ملایی(*) , سعید طاهری
کلیدواژه ها: نوآوری در داده, مدل منطقی, کسب و کار الکترونیک, نو آوری باز, داده باز دولتی
دوره:  28 | شماره:  69 | تاریخ:  1397/3/12
: 51
:
: 20
افزایش بازگشت مقیاس و حوزه در استفاده از داده مفهومی جدید به نام کلان داده ایجاد نموده که تحلیل آن از طریق نوآوری داده منش افزایش بهرهوری است از آنجا که در ادبیات کنونی نوآوری در داده فاقد مدل است هدف از این پژوهش ارائه مدلی منطقی از نوآوری در داده بوده تا فرایند تثیر آن بر توسعه کسبوکارها و به ویژه کسبوکارهای الکترونیک مشخص شود در این مدل دادههای تولید شده با استفاده از ابزارهای کسبوکار الکترونیک بهعنوان دادههای ورودی مدل لحاظ شده سپس در فرایند مدل انواع نوآوریها و فناوریهای کلان داده صورت پذیرفته و در نهایت منجر به توسعه و بهبود کسبوکار شده است همچنین در توصیف انواع نوآوری در داده از مفاهیم داده باز دولتی و نوآوری باز بهره گرفته شده است استفاده از کسبوکارهای الکترونیک و تولید دادههای جدید و تکرار این فرایند و جامعیت مدل در نوآوریهای داده از جمله نوآوریهای این پژوهش محسوب میشود
نویسندگان: وحید احسانی(*) , سید محمد باقر نجفی
کلیدواژه ها: علم سنجی, آی اس آی, مقاله های فنی مهندسی, مقاله های پزشکی, مقاله های علوم انسانی -اجتماعی
دوره:  28 | شماره:  69 | تاریخ:  1397/3/12
: 45
: 1
: 19
طی دهه های اخیر کمیت فعالیتهای پژوهشی و به تبع آن کمیت بروندادهای پژوهشی ایران به شدت افزایش یافته اما دیدگاه صاحبنظران و مطالعات صورت گرفته در این رابطه حاکی از آن است که مجموع این فعالیتها در قالب یک واحد کیفیت و اثربخشی بسیار ضعیفی داشته است بنابراین به منظور شناخت کاستیها و انحرافهای موجود در این عرصه نیاز است وضعیت نظام آموزش و پژوهش کشور از جنبههای مختلف مورد بررسی قرار گیرد از آنجا که برخی صاحبنظران یکی از کاستیهای بنیادین نظام آموزش و پژوهش کشور را عدم رعایت تعادل میان شاخههای مختلف علم و به ویژه کم توجهی به علوم انسانی و اجتماعی عنوان کرده اند پژوهش حاضر با هدف مطالع الگوی پراکنش بروندادهای علمی آیاسآی ایران در حیطههای موضوعی مختلف طی سالهای صورت پذیرفته است در این راستا ابتدا دادههای مربوط به بروندادهای آیاسآی ایران از تارنمای وب آو نالج استخراج شد سپس روند تغییرات سهم هر حیط موضوعی از مجموع بروندادهای کشور سهم بروندادهای ایران از مجموع بروندادهای جهان در هر حیط موضوعی و رتب کشور از حیث تعداد بروندادها به تفکیک حیط موضوعی در باز زمانی مورد نظر بررسی و در قالب نمودار ترسیم گردید یافته ها نشان داد که تناسب قابل قبولی میان تعداد بروندادهای آیاسآی حیطه های موضوعی مختلف کشور وجود نداشته و در این میان سهم علوم انسانی و اجتماعی بسیار اندک بوده است در نتیجه این احتمال که یکی از علل بنیادین ناکارآمدی نظام آموزش و پژوهش کشور کم توجهی به علوم انسانی و اجتماعی باشد تقویت شده و پیشنهاد میگردد در مطالعات آتی این مسئله با جزئیات بیشتری مورد مطالعه قرار گیرد
نویسندگان: محمدامین عرفان منش(*) , زهره مقیسه, مرجان فروزنده شهرکی
کلیدواژه ها: تولید علم, همکاری صنعت و دانشگاه, علم سنجی
دوره:  28 | شماره:  69 | تاریخ:  1397/3/12
: 42
: 1
: 20
هدف پژوهش حاضر با هدف بررسی ارتباط صنعت و دانشگاه ایران در تمامی حوزههای دانشی حوزه و مقایسه آن با متوسط منطقه خاورمیانه و متوسط جهانی صورت گرفته استروششناسی این پژوهش از نظر هدف کاربردی و از لحاظ رویکرد مطالعهای کمی و توصیفی است که با استفاده از شاخصهای علمسنجی انجام شده است جامعه پژوهش شامل تمامی بروندادهای علمی نمایهشده ایران خاورمیانه و جهان در پایگاه استنادی اسکوپوس طی سالهای تا میلادی است که از طریق همکاری میان صنعت و دانشگاه منتشر شدهاند جهت گردآوری دادهها از پایگاههای اسکوپوس و سایول و جهت تجزیه و تحلیل یافتههای پژوهش از نرمافزار مایکروسافت اکسل و برای مصورسازی نقشه حرارتی عملکرد کشورهای جهان از افزونه مصورسازی جغرافیایی این نرمافزار استفاده شد یافتهها یافتههای پژوهش نشان داد سهم همتلیفی دانشگاه و صنعت ایران به طور کلی کمتر از متوسط خاورمیانه و جهانی بوده و علیرغم روند مطلوب تولید علم کشور طی سالهای اخیر جمهوری اسلامی ایران از حیث همتلیفی دانشگاه و صنعت با سهمی در حدود درصد در میان چهل کشور برتر جهان در رتبه آخر قرار دارد تولیدات علمی حوزه پزشکی کشور از نظر سهم همتلیفی دانشگاه با صنعت و اثرگذاری استنادی عملکرد بهتری از میانگین خاورمیانه و جهانی این حوزه داشته است همچنین پژوهشگران حوزههای مهندسی علوم رایانه و پزشکی بیشترین مقاله مشترک با صنعت را طی سالهای تا در پایگاه اسکوپوس منتشر نمودهاندنتیجهگیری بار اصلی تولید علم را دانشگاههای کشور به دوش میکشند و همانند بسیاری از کشورهای در حال توسعه تعامل بین پژوهشگران دانشگاهها و سازمانهای صنعتی ایران بسیار ضعیف و ناپایدار است دانشگاههای تهران صنعتی شریف آزاد اسلامی فعالترین مسسات کشور در زمینه ارتباط صنعت و دانشگاه بودند
نویسندگان: حمید کاظمی(*) , شهره نصري نصرآبادي
کلیدواژه ها: ظرفیت جذب, ریشه های نظری ظرفیت جذب, یادگیری, توانمندیهای پویا, نوآوری, جهت گیریهای استراتژیک, دیدگاه دانش بنیان, شناخت مدیریتی, هم تکاملی
دوره:  28 | شماره:  69 | تاریخ:  1397/3/12
: 44
:
: 18
در محیط متغیر امروز به خصوص برای سازمانهای دانشمحور دانش و فناوری اساس رقابت هستند این سازمانها برای تحقق اهداف تجاری خود میبایستی دانش جدید را بهکار گیرند بخشی از این دانش از منابع خارجی بهدست میآید از این رو توانایی برای بهرهبرداری از دانش خارجی یک عامل حیاتی برای قابلیتهای نوآوران سازمانها محسوب میگردد این توانایی تحت عنوان ظرفیت جذب ارائه شده که در سطوح مختلف فردی تا ملی در ادبیات مطرح شده است با توجه به اهمیت موضوع ظرفیت جذب در تحقیق حاضر سعی در موشکافی تئوریک این مفهوم در ارتباط با نظریههای مرتبط با آن شده است از این رو برخی از نظریههای موجود مرتبط با مفهوم ظرفیت جذب همچون یادگیری توانمندیهای پویا نوآوری جهتگیریهای استراتژیک دیدگاه دانشبنیان شناخت مدیریتی همتکاملی در این مطالعه مورد بررسی قرار میگیرند وارتباط این نظریهها با این مفهوم مطرح میگردد